Ngày 10/10, cảnh sát Bắc Kinh ra thông báo: vì nhiều lần lăng mạ huấn luyện viên trưởng đội tuyển bóng bàn nam Trung Quốc Vương Hạo tại khu Thủ Cương, Dương XX (nữ, 19 tuổi), Lý X (nữ, 19 tuổi) và Đào XX (nữ, 16 tuổi) đã bị tạm giữ hành chính theo quy định pháp luật. Trong ba người, người nhỏ tuổi nhất mới chỉ 16 tuổi.
16 tuổi, lẽ ra là độ tuổi ngồi trong lớp học, vậy mà lại bị đưa vào trại tạm giữ vì lăng mạ huấn luyện viên đội tuyển quốc gia. Chi tiết này còn khiến người ta phải suy ngẫm hơn cả bản thân sự việc.
Giới fan trẻ hóa: những "fan vị thành niên" bị dư luận dắt mũi
Ba người này không phải trường hợp cá biệt, mà là hình ảnh thu nhỏ của tình trạng hỗn loạn trong giới fan bóng bàn Trung Quốc. Những năm gần đây, giới fan bóng bàn Trung Quốc có xu hướng trẻ hóa rõ rệt. Rất nhiều trẻ vị thành niên và học sinh, sinh viên trẻ tuổi đổ xô vào, các em thiếu khả năng tư duy độc lập, dễ bị dư luận trên mạng dắt mũi, đặc biệt tin vào thuyết âm mưu, hoàn toàn coi thể thao thi đấu như chuyện theo đuổi thần tượng trong giới giải trí.
Kịch bản mà họ tưởng tượng thường là thế này: vận động viên mình yêu thích "bị huấn luyện viên chèn ép", "bị đồng đội gạt ra rìa", "bị hãm hại trong nội bộ đội", rồi chĩa mũi dùi vào huấn luyện viên và đồng đội, dùng cách lăng mạ, bạo lực mạng, thậm chí quấy rối ngoài đời để "đòi công bằng". Nhưng kịch bản như vậy hoàn toàn không đứng vững trong thể thao thi đấu.
Thể thao thi đấu không có cách nào "đi cửa sau"
Giới văn nghệ có thể có sự nghiêng lệch tài nguyên, có thể có tư bản lăng xê, nhét vai diễn cho ngôi sao mà mình dốc sức nâng đỡ. Nhưng thể thao thi đấu thì không. Bàn bóng bàn chỉ lớn chừng ấy, lưới chỉ cao chừng ấy, nếu không có thực lực, dù đi cửa sau thế nào cũng không thể đứng lên bục cao nhất; bước ra quốc tế, các tay vợt nước ngoài chẳng bao giờ nhường bạn.
Mỗi vận động viên có thể đại diện đội tuyển bóng bàn Trung Quốc tham dự các giải quốc tế đều là những thiên tài vượt lên từ thiên quân vạn mã. Ở đội tuyển quốc gia, họ là đồng đội, là anh em sát cánh chiến đấu. Việc sắp xếp đội hình của ban huấn luyện là quyết định chuyên môn dựa trên đặc điểm đối thủ, phong độ tay vợt và nhu cầu chiến thuật, chứ không phải "ai thân với huấn luyện viên thì người đó được ra sân".
Chỉ có fan cuồng mới tưởng tượng rằng vận động viên mình ủng hộ bị hãm hại, rồi từ đó đi làm tổn thương các vận động viên hay huấn luyện viên khác.
Vương Hạo bị lăng mạ không phải lần đầu tiên đội tuyển bóng bàn Trung Quốc chịu tổn thương từ giới fan cuồng:
• Phàn Chấn Đông: có fan cực đoan dùng thủ đoạn bất hợp pháp đột nhập vào phòng khách sạn nơi anh lưu trú, sau đó Phàn Chấn Đông cho biết điều này "gây tổn thương cực lớn".
• Trần Mộng: sau trận chung kết đơn nữ Olympic Paris, do một bộ phận fan không hài lòng với kết quả, cô đã bị bạo lực mạng trên quy mô lớn.
• Vương Mạn Dục: sau khi thắng trận cũng bị fan của phía bên kia lăng mạ, công kích.
Những hành vi này không chỉ làm tổn thương một vận động viên hay huấn luyện viên nào đó, mà còn làm tổn hại toàn bộ môi trường chuẩn bị thi đấu của đội tuyển bóng bàn Trung Quốc. Vương Sở Khâm từng nói tình trạng hỗn loạn của giới fan cuồng "ảnh hưởng đến việc tập luyện, chuẩn bị thi đấu, thậm chí ảnh hưởng đến sự đoàn kết nội bộ", "tâm lý của các thành viên sẽ bị ảnh hưởng, các vận động viên nghi ngờ lẫn nhau, thậm chí không tin tưởng nhau, giữa vận động viên và huấn luyện viên cũng sẽ nảy sinh khoảng cách".
Cục trưởng Tổng cục Thể thao Quốc gia Cao Chí Đan đã tuyên bố rõ ràng sẽ mạnh tay chấn chỉnh tình trạng hỗn loạn của giới "fan cuồng" thể thao. Cơ quan quản lý không gian mạng trước đó đã dọn dẹp hơn 1,6 triệu thông tin vi phạm pháp luật, quy định và xử lý 76.000 tài khoản. Lần này, việc cảnh sát tạm giữ hành chính ba nữ cổ động viên là đòn mạnh rõ ràng ở cấp độ pháp luật nhắm vào hành vi của giới fan cuồng.
Bị tạm giữ ở tuổi 16 là một lời cảnh tỉnh nặng nề. Thể thao thi đấu không phải nơi để theo đuổi thần tượng, vinh quang của bóng bàn Trung Quốc là do nhiều thế hệ dùng thực lực giành lấy. Mang những thuyết âm mưu, chiêu dìm người nâng người, bạo lực mạng của giới giải trí vào giới thể thao, thứ bị tổn hại không chỉ là các vận động viên, mà còn là nền móng của thể thao Trung Quốc.
Đã đến lúc phải tỉnh lại rồi.