Swansea City đã trở lại. Ít nhất, bảng xếp hạng Championship đang viết như vậy.
Sau kỳ FIFA Days, đội bóng xứ Wales này đứng đầu Championship. Đã tám năm trôi qua kể từ lần gần nhất họ xuống hạng từ Premier League. Tám năm thắt lưng buộc bụng, kỳ vọng hạ rồi lại hạ, tham vọng bị sự thờ ơ thay thế. Còn bây giờ, ở Nam Wales, có thứ gì đó như đang sáng trở lại.
Steve Carroll, biên tập viên tạp chí người hâm mộ Swansea Oh Swansea, nói: "Bạn có thể thấy tham vọng và ý tưởng đều ở đó. Người ta lại đang nói về chúng tôi theo cách tích cực."
Từ sự đứt đoạn đến một hướng đi
Cơn say sau khi xuống hạng, Swansea mất rất lâu mới tỉnh.
Sau khi bị các doanh nhân Mỹ thâu tóm, đội lại rơi khỏi Premier League, và gần như không thấy dấu hiệu bỏ tiền để trở lại giải cao nhất. Mỗi khi đào được một tài năng gây phấn khích, dù là lò đào tạo nhà hay mua về, họ thường bị bán đi để cân sổ sách. Joe Rodon, Oli McBurnie, Dan James và những người khác lần lượt ra đi, bước lên nấc cao hơn, còn Swansea cứ tiến một bước lại lùi một bước.
"Vừa có chút cảm giác hào hứng, vừa thấy mình đang ở một vị trí khá, là chúng tôi bán một cầu thủ, và tiền không được đổ lại vào đội hình," Carroll nói. "Cổ động viên sẽ chán, cảm giác đứt đoạn lại trở về, rồi chúng tôi bắt đầu lại từ đầu."
Từ Graham Potter đến Steve Cooper rồi Russell Martin, hết đời huấn luyện viên này đến đời huấn luyện viên khác bị vòng lặp ấy bào mòn. Nên khi cuối năm 2024 nhóm chủ sở hữu Mỹ mới vào cuộc và hứa rà soát cách vận hành câu lạc bộ, sự nghi ngờ là hoàn toàn dễ hiểu. Từ đó họ nói không nhiều: ngày thi đấu họ xuất hiện ở quán bar địa phương, nhưng né phỏng vấn. Tuy vậy họ cũng không cần nói nhiều.
"Công bằng mà nói, họ đã làm được điều đã hứa," Carroll đánh giá về hai doanh nhân công nghệ và marketing người Mỹ Brett Cravatt và Jason Cohen. "Trước đây, mỗi khi nhận tin từ ông chủ cũ, cảm giác như bị thao túng tinh thần. Bây giờ chúng tôi nhìn rõ tham vọng."
Hai người vẫn thường trú tại Mỹ. Giám đốc điều hành Tom Gorringe là người ra quyết định tại chỗ, nhưng hai ông chủ không phải kiểu khoán trắng. Thông điệp và kế hoạch đều rõ. Những kế hoạch ấy gồm khoản đầu tư ổn định tài chính trước, rồi bật đèn xanh cho đợt chi đội hình lớn nhất kể từ khi xuống hạng. Chuyện không dừng ở đó: câu lạc bộ sẽ mua sân Swansea.Com từ hội đồng địa phương, kế hoạch đưa học viện trở lại đẳng cấp cao nhất cũng đã vào giai đoạn sâu, và còn có thêm đầu tư cho bóng đá nữ.
Matos được Modric để mắt
Đây là một cuộc tái sinh chậm.
"Có một thời gian tôi xem Swansea mà không chắc họ thực sự là gì, dù là những gì nhìn thấy trên sân hay những cầu thủ họ chiêu mộ," Jobi McAnuff, cựu tiền vệ Reading, nói gần đây trên podcast 72+.
Bàn thắng trong trận thắng Watford hồi tháng 9 chỉ riêng trên một nền tảng mạng xã hội đã có 7 triệu lượt xem. Điều đó cho thấy phẩm chất đẹp mắt đã trở lại. Đây đúng là thứ huấn luyện viên Vitor Matos hứa khi được mời về 11 tháng trước, dù trước đó ông chỉ có 12 trận kinh nghiệm huấn luyện viên đội một, tại Maritimo ở hạng hai Bồ Đào Nha.
Tháng 11 năm 2025, Swansea từng nguy hiểm tiến sát nhóm xuống hạng. Câu lạc bộ dùng dữ liệu để tìm người họ cần: vị huấn luyện viên 38 tuổi này từng là huấn luyện viên phát triển tinh hoa của Liverpool dưới thời Klopp. Người ta nói buổi phỏng vấn của ông chinh phục hội đồng, trong đó có Luka Modric, chủ nhân Quả bóng vàng của Swansea, đang ngồi trong ban lãnh đạo. Có tin cho biết phong cách ông hứa trong phần trình bày đang được hiện thực hóa trên sân. Đó là phong cách hợp với cách chơi Swansea ngày trước, nhưng thêm sự xâm lược khi không có bóng, khiến các chỉ số chạy chỗ của Swansea vượt nhiều đối thủ Championship.
Chống đỡ tất cả là một cá tính kết nối được cả với cổ động viên lẫn cầu thủ: cách dẫn dắt trầm, kèm nụ cười. Chỉ nhìn màn ăn mừng sau trận cũng thấy bóng dáng Klopp.
"Công việc lúc ông tiếp quản rất khó, nếu tính đến thứ hạng của Swansea khi ấy," McAnuff bổ sung. Ông gọi khởi đầu mùa này của đội là "phi thường". "Từ khoảnh khắc bước vào đó, ông đã nói về DNA của câu lạc bộ bóng đá này, muốn khai thác nó, và về mặt phong cách thì khiến họ chơi giống hơn với điều cổ động viên Swansea mong đợi."
Điều đó tạo được cộng hưởng, và quả thực có hiệu quả. Phong cách không đánh đổi bằng thực chất: thành tích phòng ngự tốt nhất giải là bằng chứng, cách lội ngược dòng kiên cường trên sân khách trước Lincoln City trước kỳ FIFA Days cũng là bằng chứng. Bên trong câu lạc bộ, người ta thực sự nhận ra và chấp nhận rằng họ còn lâu mới là một sản phẩm hoàn chỉnh. Thua Southampton, đối thủ tranh suất thăng hạng, 1-3 trên sân khách là một lời nhắc. Nhưng cũng rõ là có dấu hiệu họ đang đi đúng hướng.
Chiêu mộ hồi sinh
Mùa trước Matos đặt nền, rồi mùa hè năm nay được hỗ trợ để tăng cường lực lượng.
Công tác chiêu mộ của Swansea, từng là lợi thế lớn nhất của họ, trong nhiều năm trở lại Championship vẫn là một vấn đề lớn. Họ không bao giờ cạnh tranh được với những đội chi mạnh nhất. Thành công trước đây của Swansea xây trên việc giỏi tìm cầu thủ đáng đồng tiền, những người có thể lớn lên cùng đội.
Ngày càng nhiều dấu hiệu cho thấy điều đó đã trở lại, và không phải nhờ may rủi. Câu lạc bộ từ từ dựng lại năng lực chuyên môn: mời Jay Lefevre từ Celtic làm giám đốc chiêu mộ, mời Ben Stevens từ Crystal Palace làm giám đốc thể thao. Sau đó còn có hợp tác đáng chú ý với Jamestown Analytics. Công ty dữ liệu này do ông chủ Brighton, Tony Bloom, sở hữu. Nó không chỉ mang thành công cho đoàn hải âu, mà còn cho Hearts của Scotland, Como của Italy và Union Saint-Gilloise của Bỉ.